Mali Mühür Kaybolursa, Kırılırsa veya Bozulursa Ne Yapılmalı? Acil Eylem Planı
Mali mühür, tüzel kişiliğe sahip şirketlerin dijital kaşesi ve noter mührüdür. Kaybolması, çalınması ya da arızalanması halinde e-fatura kesimi ve e-defter berat yüklemeleri durma noktasına gelir. Böyle bir durumda paniklemeden doğru adımları izlemek gerekir.
1. İlk Adım: Sertifikanın İptali veya Askıya Alınması
Eğer mali mühür çalındıysa ya da kaybolduysa, yetkisiz kişilerin şirketiniz adına sahte fatura veya evrak düzenlemesini önlemek için derhal TÜBİTAK Kamu SM Çağrı Merkezi (0850 470 0 100) aranarak sertifika iptal edilmeli ya da askıya alınmalıdır. Konuyla ilgili teknik gereksinimler ve mevzuat adımları için Kamu SM Akıllı Kart İadesi ve Bozuk Mühür Garanti Değişim Süreci rehberimizden de faydalanabilirsiniz.
2. Donanım Bozulduysa (Fiziksel Hasar / Çip Okunmuyor)
Bilgisayar kartı hiçbir şekilde görmüyorsa ve başka bir bilgisayarda da çalışmıyorsa cihaz donanımsal arıza yapmıştır. Kamu SM web sitesinden 'Arızalı Kart Bildirimi ve Yenileme' formu doldurulur. Garanti kapsamındaysa (genelde ilk 1 yıl) ücretsiz değişim yapılır; aksi takdirde yeni kart bedeli tahakkuk eder. Konuyla ilgili teknik gereksinimler ve mevzuat adımları için Mali Mühür Sertifika Üretim Süreci rehberimizden de faydalanabilirsiniz.
3. Fatura ve Defter Süreçleri Aksarsa Ne Yapılmalı?
Yeni mali mührün üretilip kargo ile teslim edilmesi 3 ila 7 iş günü sürebilir. Bu süreçte berat verme son günü geliyorsa Gelir İdaresi Başkanlığı'na durum resmi bir dilekçeyle bildirilmeli ve Kamu SM başvuru dekontu eklenmelidir.
Kamu SM İletişim:
Vergi Usul Kanunu 509 No.lu Tebliği ve TÜBİTAK Kamu SM Sertifika İlkeleri: Arızalanan veya fiziksel hasar gören mali mühürler TÜBİTAK laboratuvarında teste tabi tutulur. Kullanıcı hatası olmayan donanım arızalarında garanti kapsamında ücretsiz değişim yapılır.
Fiziksel Hasar, Çip Arızası ve Garanti Kapsamı Değerlendirmesi
Mali mühür USB kart okuyucusunun plastik kasasının kırılması çipin zarar gördüğü anlamına gelmez; çipli SIM kart sağlam ise herhangi bir standart akıllı kart okuyucuya takılarak çalıştırılabilir. Ancak çipin kendisi çizilmiş, kırılmış veya manyetik alana maruz kalarak yanmışsa mühür okunamaz. Bu durumda Kamu SM'nin 'Arıza Bildirim Formu' doldurularak cihaz kargo ile TÜBİTAK'a gönderilir. Cihazda kullanıcı kaynaklı sıvı teması veya kırılma yoksa garanti kapsamında yeni cihaz üretilir.
Mali Mühür Hasar Türleri ve Çözüm Tablosu
| Hasar Türü | Donanım Durumu | Uygulanacak Prosedür | Maliyet Durumu |
|---|---|---|---|
| Plastik Okuyucu Kırıldı | İçindeki Çipli Kart Sağlam | Yalnızca yeni okuyucu alınır | Düşük (Okuyucu Bedeli) |
| Çip Kırıldı / Ezildi | Fiziksel Çip Hasarlı | Yeniden mühür siparişi verilir | Kullanıcı Hatası (Ücretli) |
| Çip Kendiliğinden Bozuldu | Fiziksel Darbe Yok | TÜBİTAK Arıza İncelemesine yollanır | Garanti Kapsamı (Ücretsiz) |
| Mühür Çalındı / Kayboldu | Cihaz Kayıp | İptal edilip yeni sipariş açılır | Yeni Sertifika Bedeli |
En Sık Karşılaşılan 3 Uygulama Hatası ve Çözüm Yolları
Garanti kapsamındaki mühür incelenmeden atılırsa ücretsiz değişim hakkı kaybedilir.
Mali mühür sadece bir anahtardır; faturalar entegratörde ve bulutta güvendedir.
Yetkisiz ellerde kalan mühürle adınıza sahte belge düzenlenmesi halinde cezai sorumluluk doğar.
Bir toptancının 1 yıllık mali mührü aniden kart okuyucu tarafından tanınmamaya başlamıştır. Şirket Kamu SM arıza iade formunu doldurarak cihazı TÜBİTAK'a kargolamış; yapılan teknik analizde üretim kaynaklı çip arızası tespit edilerek 4 gün içinde ücretsiz olarak yeni mühür üretilip teslim edilmiştir.
Uygulama ve Denetim Kontrol Listesi (Checklist)
- Mührün çipini çıkarıp temiz yumuşak bir bezle silerek farklı bir USB porta takıp test edin.
- Sorun kart okuyucudaysa başka bir standart akıllı kart okuyucu temin ederek çipi deneyin.
- Çip tamamen okunmuyorsa Kamu SM web sitesinden 'Arıza/İade Formu' düzenleyin.
- Cihazı orijinal kutusunda güvenli kargo ile TÜBİTAK Gebze yerleşkesine gönderin.
- e-Defter berat yükleme gününüz yaklaşıyorsa vakit kaybetmeden GİB'e arıza bildirimi yapın.